نشست تخصصی «نقش معماری پایدار، همگرایی اقلیم و فناوریهای نوین در طراحی آینده» برگزار شد
طراحی آینده با نقشه اقلیم و قطبنمای فناوری
نشست تخصصی «نقش معماری پایدار، همگرایی اقلیم و فناوریهای نوین در طراحی آینده» با حضور جمعی از صاحبنظران و متخصصان حوزه معماری، ساختمان و فناوری در اتاق بازرگانی اصفهان برگزار شد و در آن، ضرورت توجه همزمان به شرایط اقتصادی جامعه، ظرفیتهای اقلیمی، هویت فرهنگی، فناوریهای نوین و الزامات توسعه پایدار مورد بررسی قرار گرفت.
به گزارش روابط عمومی اتاق بازرگانی اصفهان، در این نشست همچنین موضوعاتی همچون پیامدهای افزایش تراکم ساختمانی، بحران آب و فرونشست زمین، نقش شرکتهای دانشبنیان در صنعت ساختمان، توسعه معماری اقلیممحور، نقد رویکردهای معماری مدرن و راهکارهای حرکت به سمت ساختمانهای کممصرف و انرژی صفر مطرح شد.
معماری باید با نیازهای واقعی جامعه هممسیر شود
کریم داوودی، رئیس انجمن انبوهسازان مسکن و ساختمان استان اصفهان با تأکید بر ضرورت توجه به نیازهای واقعی جامعه در سیاستگذاری حوزه مسکن و شهرسازی گفت: راهکارهای حوزه معماری و ساختوساز زمانی میتواند اثربخش باشد که بر اساس شرایط موجود، نیازهای مردم و وضعیت اقتصادی کشور تدوین شود.
وی با اشاره به اهمیت بررسی همزمان وضعیت معماری، ساختوساز و اقتصاد افزود: نمیتوان برای معماری و ساختوساز برنامهریزی کرد اما شرایط اقتصادی مردم را در نظر نگرفت. هر برنامهای باید بر مبنای نیازسنجی، شناخت وضعیت موجود و توان اقتصادی جامعه شکل بگیرد.
رئیس انجمن انبوهسازان مسکن و ساختمان استان اصفهان با اشاره به الگوهای معماری سنتی ایران گفت: معماری گذشته ایران متناسب با اقلیم و شرایط زندگی مردم شکل گرفته بود. در بسیاری از خانههای سنتی، فضاهای مختلفی مانند حیاط، باغچه و فضاهای خدماتی در کنار یکدیگر قرار داشتند و علاوه بر تأمین نیازهای اقلیمی، ارتباطات خانوادگی و اجتماعی را نیز تقویت میکردند.
رئیس انجمن انبوهسازان اصفهان خاطرنشان کرد: در شرایطی که درصد قابل توجهی از زمین به ساختوساز اختصاص پیدا میکند، افزایش تراکم ساختمانی بدون توجه به ظرفیت زیرساختها میتواند مشکلات جدی ایجاد کند؛ چراکه شبکه معابر، خدمات شهری و زیرساختهای موجود ظرفیت نامحدودی ندارند.
داوودی همچنین نقش فناوریهای نوین در صنعت ساختمان را مهم دانست و گفت: شرکتهای دانشبنیان باید بیش از گذشته در کنار انبوهسازان قرار بگیرند و برای کاهش هزینه ساخت، افزایش بهرهوری و ارتقای کیفیت ساختمانها راهکارهای عملی ارائه کنند.
مدیریت آب، بهرهوری و معیشت پایدار؛ سه محور مقابله با فرونشست
فرید نجات بخش، رئیس انجمن شرکتهای دانشبنیان و فناور استان اصفهان با موضوع بررسی راهکارهای مقابله با فرونشست زمین در اصفهان اظهار کرد: دشت برخوار پهنه وسیعی در شمال و شرق اصفهان است که مناطق و شهرهایی همچون اصفهان، شاهینشهر، دولتآباد و خورزوق را دربرمیگیرد.
وی افزود: جمعیت ساکن در این پهنه به طور مستقیم تحت تأثیر بحران آب و فرونشست قرار دارد و لازم است برای مدیریت این وضعیت، راهکارهای عملی و بلندمدت در دستور کار قرار گیرد.
وی با بیان اینکه افت مستمر سطح آب، تهدید امنیت آبی، تخریب خاک و افزایش فشار جمعیتی از مهمترین چالشهای دشت برخوار است، گفت: ظرفیتهای موجود در حوزه کشاورزی، صنایع غذایی، گلخانهها و زیستبوم دانشبنیان میتواند در صورت مدیریت صحیح، در مسیر حل این بحران و ایجاد اشتغال و معیشت پایدار مورد استفاده قرار گیرد.
رئیس انجمن شرکتهای دانشبنیان و فناور استان اصفهان تصریح کرد: کنترل برداشت از منابع آب، افزایش بهرهوری، پایش مستمر و تخصیص شفاف آب و همچنین مشارکت ذینفعان و ایجاد معیشت پایدار از مهمترین عوامل موفقیت این طرحها بودهاند و میتوان از این الگوها برای مدیریت دشتهای بحرانی کشور استفاده کرد.
معماری آینده باید با اقلیم و هویت فرهنگی هماهنگ باشد
نسیم دهقانی، عضو هیئتمدیره انجمن شرکتهای دانشبنیان و فناور استان اصفهان با تأکید بر ضرورت توسعه معماری پایدار و اقلیممحور گفت: معماری آینده باید علاوه بر کاهش مصرف انرژی و حفظ منابع طبیعی، با شرایط اقلیمی، هویت فرهنگی و نیازهای انسانی هماهنگ باشد.
وی افزود: هدف از توسعه هوش مصنوعی تخصصی مبحث ۱۹، بهینهسازی مصرف انرژی و کمک به فرآیند طراحی ساختمان است. در همین راستا، بهتازگی پلتفرمی را رونمایی کردهایم که با هدف بهروزرسانی مستمر اطلاعات و کمک به معماران و مهندسان در حوزه طراحی، نظارت و اجرای الزامات مبحث ۱۹ توسعه یافته است.
عضو هیئتمدیره انجمن شرکتهای دانشبنیان و فناور استان اصفهان با اشاره به اهمیت پایداری در معماری تصریح کرد: پایداری را باید در کاهش و بهینهسازی مصرف انرژی، استفاده هوشمندانه از آب، مصالح و منابع طبیعی، کاهش آثار زیستمحیطی و آلودگیها و همچنین هماهنگی بیشتر ساختمان با محیط پیرامون دنبال کرد.
دهقانی ادامه داد: معماری اقلیممحور باید به ایجاد فضاهایی منجر شود که در آنها آسایش، کارایی و کیفیت زندگی انسان به شکل مطلوبتری تأمین شود. بنابراین، نمیتوان معماری پایدار را صرفاً به کاهش مصرف انرژی محدود کرد؛ بلکه کیفیت فضای زندگی و ارتباط انسان با محیط نیز باید مورد توجه قرار گیرد.
آینده معماری در گرو عبور از الگوهای یکسان
محمدرضا کتابی، طراح و عضو هیئت علمی دانشگاه هنر تهران با نقد برخی رویکردهای معماری مدرن گفت: مدرنیته اگرچه آسایش، سرعت و امکانات بیشتری برای انسان فراهم کرد، اما در مقطعی باعث شد توجه به فرهنگ، احساسات، علایق و هویت انسان در معماری کمرنگ شود.
کتابی با بیان اینکه معماری مدرن نیز در چنین بستری شکل گرفت، تصریح کرد: معماری مدرن بر عملکرد، استانداردسازی و تولید صنعتی تأکید داشت و در نهایت سبک بینالمللی شکل گرفت؛ سبکی که تلاش میکرد الگوی واحدی از ساختمان را برای نقاط مختلف جهان ارائه کند.
وی گفت: ساختمانهای مشابه با سازههای فولادی، شیشه و بتن در شهرهای مختلف جهان گسترش پیدا کردند و این تصور شکل گرفت که میتوان یک الگوی معماری را فارغ از تفاوتهای اقلیمی و فرهنگی در نقاط مختلف جهان به کار گرفت.
کتابی با اشاره به شکلگیری تولید انبوه در صنعت خودرو و تأثیر آن بر نگاه مدرن گفت: رویکرد تولید انبوه بر این اساس شکل گرفت که محصول استاندارد و یکسان تولید شود و سلیقه مصرفکننده در اولویت قرار نگیرد. همین نگاه در بسیاری از حوزهها، از جمله معماری و شهرسازی، نیز اثر گذاشت. مدرنیته آسایش بیشتری ایجاد کرده بود، اما در برخی موارد آرامش انسان را از او گرفت؛ زیرا رنگ، فرم، احساس، فرهنگ و توجه به علایق و نیازهای فردی انسان در فرآیند طراحی کمرنگ شده بود.
وی تأکید کرد: تجربه معماری مدرن و پستمدرن به ما نشان میدهد که معماری نمیتواند صرفاً بر یک الگوی فکری یا یک استاندارد جهانی استوار باشد؛ بلکه باید انسان، فرهنگ، اقلیم، احساس، هویت و نیازهای واقعی جامعه را همزمان در نظر بگیرد.
ساختمان انرژی صفر از طراحی درست آغاز میشود
احداله اعظمی، متخصص معماری و انرژی با اشاره به موضوع معماری پایدار و فناوریهای نوین اظهار کرد: در توسعه پایدار باید سه مؤلفه محیط زیست، اقتصاد و عدالت اجتماعی در کنار یکدیگر دیده شوند و سیاستگذاریها به گونهای باشد که این سه حوزه همزمان مورد توجه قرار گیرند.
وی با اشاره به سهم بالای ساختمانها در مصرف انرژی افزود: ساختمانها سهم قابل توجهی از مصرف انرژی را به خود اختصاص میدهند و در ایران این سهم به طور متوسط حدود ۴۰ درصد است. علاوه بر مصرف انرژی، انتشار گازهای آلاینده از جمله کربن نیز از پیامدهای مهم وضعیت فعلی ساختمانهاست.
این متخصص معماری و انرژی با اشاره به مفهوم ساختمان با انرژی صفر تصریح کرد: ساختمان انرژی صفر به این معنا نیست که ساختمان هیچ انرژی مصرف نکند، بلکه ابتدا باید با استفاده از طراحی مناسب و راهکارهای ساده و کمهزینه، مصرف انرژی ساختمان را به حداقل رساند و سپس میزان انرژی مورد نیاز باقیمانده را از طریق تولید انرژی جبران کرد.
این متخصص معماری و انرژی با بیان اینکه حرکت به سمت ساختمانهای کممصرف نیازمند خلاقیت و بهرهگیری از تجربههای گذشته است، گفت: فناوری به تنهایی نمیتواند ما را به هدف برساند. نرمافزار و فناوری در واقع ابزارهایی برای طراح هستند و مغز و فرمانده اصلی سیستم، طراح و سازنده ساختمان است.
اعظمی چهار گام اصلی برای حرکت به سمت ساختمانهای انرژی صفر پیشنهاد کرد و افزود: نخست باید میزان مصرف انرژی ساختمان به دقت بررسی شود؛ سپس با استفاده از طراحی بهینه و راهکارهای غیرفعال، مصرف انرژی کاهش یابد. در گام بعد، انرژی باقیمانده تا حد امکان بازیافت و بازاستفاده شود و در نهایت برای تأمین انرژی مورد نیاز باقیمانده از منابع تجدیدپذیر مانند انرژی خورشیدی استفاده شود.
