در نشست هماندیشی فعالان حوزه گیاهان دارویی اتاق بازرگانی اصفهان مطرح شد
ظرفیت ویژه اصفهان برای توسعه تولید و صادرات گیاهان دارویی
به گزارش روابط عمومی اتاق بازرگانی اصفهان، در این جلسه مسائل مربوط به ثبت برند، اخذ مجوز، محدودیت منابع آبی و حمایت مالی از کشاورزان و صادرکنندگان بررسی شد و ایجاد انجمن تخصصی و شهرک صنعتی گیاهان دارویی بهعنوان راهکارهای توسعه اقتصادی استان مطرح شد.
کلید موفقیت؛ هماهنگی در تولید، فراوری و صادرات
مجتبی حقشناس، فعال حوزه گیاهان دارویی و عضو اتاق بازرگانی اصفهان درباره آموزش و زنجیره صادراتی زعفران اظهار کرد: «اولین زنجیره آموزشی و صادراتی زعفران در استان راهاندازی شده و این اقدام به تثبیت بازار و افزایش ارزش افزوده محصولات کمک کرده است.» وی افزود که هماهنگی میان کشاورزان، فرآوریکنندگان و صادرکنندگان، کلید موفقیت در توسعه صادرات است.
حقشناس همچنین به اهمیت مدیریت قیمت و خرید تضمینی اشاره کرد و گفت: با وجود نوسانات بازار و مسائل ناشی از تحریم، برنامهریزی دقیق و همکاری فعالان باعث شده که کشاورزان ارزش واقعی محصولات خود را دریافت کنند. وی تأکید کرد که استمرار فعالیتهای آموزشی و شبکهسازی میان فعالان، موجب تثبیت بازار داخلی و توسعه صادرات زعفران خواهد شد و زمینه افزایش رقابتپذیری ایران در بازار جهانی را فراهم میکند.
افزایش اشتغال با توسعه صنعت فرآوری
مهدی صادقی، فعال حوزه گیاهان دارویی و عضو اتاق بازرگانی اصفهان بر اهمیت قراردادی کردن کشت و هدایت بازار تأکید کرد و گفت: «صنعت فرآوری گیاهان دارویی میتواند اشتغال ایجاد کند و از خامفروشی جلوگیری کند.» وی افزود که شرکتهای فرآوری میتوانند بازار محصولات را مدیریت کنند و برنامهریزی هدفمند برای تولید انجام دهند.
صادقی ادامه داد: «استفاده از وامهای کمبهره و معافیتهای مالیاتی، توسعه صنعت را تسریع میکند و زمینه سرمایهگذاری جدید برای کشاورزان و فعالان صنعتی فراهم میآورد.» وی همچنین از تجربیات بینالمللی برای بهبود فرآیندهای تولید و صادرات سخن گفت و تأکید کرد که ایران پتانسیل بالایی در این حوزه دارد.
وی افزود: «ایجاد شبکههای ارتباطی و همکاری میان شرکتها و کشاورزان به افزایش بهرهوری و تولید با کیفیت کمک میکند و ارزش افزوده محصولات را به طور قابل توجهی افزایش میدهد.» صادقی گفت که برنامهریزی دقیق در این حوزه، به ارتقای جایگاه صادراتی ایران کمک خواهد کرد.
افزایش ارزش افزوده درپی ایجاد برند ملی
محمدرضا داودالحسینی، فعال حوزه گیاهان دارویی و عضو اتاق بازرگانی اصفهان با اشاره به مشکلات ناشی از خامفروشی گفت: کشاورزان اصفهانی سود کافی از تولید خود نمیبرند و بسیاری از محصولات با قیمت پایین فروخته میشود. وی افزود که نبود یکپارچگی در زنجیره تولید، فرآوری و بستهبندی مشکل اصلی این حوزه است و باید راهکاری برای مدیریت کامل این زنجیره ایجاد شود.
داودالحسینی ادامه داد: راهکار عملی این است که زمینهای تحت کشت به صورت متمرکز اداره شوند و فرآیند بستهبندی و صادرات محصول تحت نظارت واحدهای تخصصی انجام شود.» وی تأکید کرد که با این روش، هم کیفیت محصول افزایش مییابد و هم سود کشاورزان ارتقا پیدا میکند.
وی درباره ثبت برند و حضور در بازار جهانی گفت: ایجاد برند ملی و ثبت آن در بازارهای بینالمللی میتواند مانع خامفروشی و افزایش ارزش افزوده محصولات شود. وی افزود که بدون برند معتبر، کشاورزان و صادرکنندگان امکان رقابت با کشورهای دیگر را نخواهند داشت.
رعایت اصول کاشت و مدیریت منابع برای پایداری تولید
امیرعباس سیلانی، فعال حوزه گیاهان دارویی و عضو اتاق بازرگانی اصفهان درباره وضعیت تولید گیاهان دارویی گفت: امسال تولید محصولات در استان افزایش یافته و زمینه بازار نیز فراهم است. وی افزود که شرایط بارندگی امسال نسبت به سال گذشته بهبود یافته و کشاورزان توانستهاند محصولات خود را با کمترین ضرر تولید کنند.
سیلانی با اشاره به مشکلات طبیعی و محدودیت برداشت اظهار کرد: با وجود چالشهای محیطی، کشاورزان توانستهاند عملکرد مناسبی داشته باشند و محصولات خود را به بازار عرضه کنند. وی تأکید کرد که رعایت اصول کشت و مدیریت منابع آبی باعث شده تولید پایدار باقی بماند.
فعال حوزه گیاهان دارویی درباره فرآوری و بستهبندی گفت: فعالیت شرکتهای فرآوری در استان افزایش یافته و محصولات گیاهان دارویی به صورت صنعتی و استاندارد تولید و بستهبندی میشوند. وی افزود که این روند به کاهش خامفروشی و افزایش ارزش افزوده محصولات کمک میکند.
صادرات زعفران ایران؛ نیازمند توسعه برند
سما محسنی، فعال حوزه گیاهان دارویی و عضو اتاق بازرگانی اصفهان به اهمیت یکپارچگی در زنجیره تولید اشاره کرد و گفت: اتحادیه زعفران و هماهنگی میان تولیدکنندگان وجود ندارد و این باعث مشکلات قیمتگذاری و کیفیت محصول میشود. وی افزود که بدون شبکه یکپارچه، مدیریت بازار و صادرات دشوار خواهد بود.
وی درباره کیفیت زعفران اصفهان اظهار کرد: زعفران استان از نظر عیار و کیفیت بالاتر از بسیاری از مناطق دیگر است، اما برند ملی و جایگاه آن هنوز در بازارهای بینالمللی تثبیت نشده است.» محسنی تأکید کرد که بستهبندی و فرآوری محصول باید به گونهای انجام شود که ارزش افزوده حفظ شود.
فعال حوزه زعفران به مشکلات ناشی از تحریم و نوسانات بازار اشاره کرد و گفت: «کشورهایی مانند افغانستان توانستند در همین شرایط بخشی از صادرات زعفران را کنترل کنند و این نشان میدهد که ایران نیازمند توسعه برند و زنجیره صادراتی منسجم است.
تحقق افزایش عملکرد با آموزش تخصصی کشاورزان
حامد محمدی، فعال حوزه گیاهان دارویی و عضو اتاق بازرگانی اصفهان بر مشکلات نقدینگی و محدودیت منابع مالی تأکید کرد و گفت: «برای فرآوری و صادرات محصولات گیاهان دارویی، کشاورزان و صادرکنندگان نیاز به منابع مالی پایدار دارند.» وی افزود که ایجاد تعاونیهای تخصصی یا استفاده از ظرفیت اتاق بازرگانی میتواند این نیازها را برطرف کند.
محمدی ادامه داد: صادرات محصولات بدون تکمیل زنجیره و تأمین منابع مالی، با ریسکهای جدی روبرو است و بسیاری از فعالان قادر به انجام فرآوری و بستهبندی استاندارد نیستند.» وی تأکید کرد که حمایت مالی هدفمند میتواند تولید و صادرات را به سطح بالاتری برساند.
فعال حوزه گیاهان دارویی همچنین به آموزش و هدایت کشاورزان برای مدیریت بهرهوری و تنش آبی اشاره کرد و گفت: با برنامهریزی دقیق و آموزش تخصصی، کشاورزان میتوانند عملکرد خود را افزایش دهند و محصولات با کیفیتتر به بازار عرضه کنند.
مکانیزه کردن فرآیندها؛ ضامن کیفیت محصولات
فاطمه فخری، فعال حوزه عصاره گیاهان دارویی و عضو اتاق بازرگانی اصفهان درباره چالشهای تولید عصاره گیاهان دارویی گفت: تنوع محصولات و تفاوت میزان ماده موثره در گیاهان دارویی باعث شده فرآیند تولید و استانداردسازی دشوار شود.» وی افزود که مکانیزه کردن مراحل کشت، برداشت و انبارداری، کلید تضمین کیفیت محصولات است.
فخری ادامه داد: مجوزهای غذا و دارو و ثبت برند خارجی یکی از اصلیترین موانع توسعه صادرات است و این فرآیندها طولانی و زمانبر هستند. وی همچنین گفت که شرکتهای جوان و نوپا برای ورود به بازار جهانی نیاز به حمایت و تسهیل فرآیندهای قانونی دارند.
فعال حوزه عصاره گیاهان دارویی بر اهمیت شبکهسازی هدفمند میان تولیدکنندگان، دانشگاهها و دستگاههای اجرایی تأکید کرد و گفت: با ایجاد شبکه ارتباطی، میتوان تبادل اطلاعات و تجربیات را بهبود داد و فرآیندهای تولید و صادرات را به صورت مؤثر مدیریت کرد.
فرصت ویژه اصفهان برای کشت گیاهان دارویی
امیر کشانی، رئیس اتاق بازرگانی اصفهان با اشاره به وضعیت بیکاری و چالشهای اقتصادی استان گفت: این جلسه فرصتی است تا با جمعآوری نظرات فعالان حوزه گیاهان دارویی، به یک نظام مسائل جامع برسیم و راهکارهای عملیاتی تدوین کنیم. وی افزود که منطقه شرق اصفهان ظرفیت ویژهای برای کشت گیاهان دارویی با مصرف آب پایین دارد و میتوان آن را به منطقه ویژه تولید، بستهبندی و توزیع تبدیل کرد.
کشانی همچنین بر ایجاد انجمن تخصصی تولیدکنندگان و صادرکنندگان زعفران و گیاهان دارویی تأکید کرد و گفت: حداقل ۱۵ نفر از فعالان این حوزه میتوانند درخواست تشکیل انجمن بدهند و پس از ثبت، اتاق بازرگانی حمایتهای اداری و اجرایی را انجام خواهد داد.» وی انجمنها را کلید حل مشکلات جمعی دانست و افزود: هر فرد به تنهایی نمیتواند مسائل حوزه را پیگیری کند، اما انجمنها قدرت نفوذ و تعامل با نهادهای اجرایی را دارند.
رئیس اتاق بازرگانی اصفهان درباره فرصتهای سرمایهگذاری و استفاده از وامهای موجود اظهار کرد: «کشاورزان و فعالان صنعتی میتوانند از این فرصتها برای توسعه کشت، بستهبندی و توزیع محصولات استفاده کنند و این ظرفیت نیازمند بهرهبرداری هدفمند است.» وی تأکید کرد که این اقدامات به صورت مستقیم در استان قابل اجراست و نیازی به مراجعه به تهران ندارد.
تسهیل فرآیندها و تکمیل زنجیره ارزش
محمد جعفر فوده، نایب رئیس اتاق بازرگانی اصفهان مشکلات فرآیند اخذ مجوز و ثبت برند را یکی از مهمترین چالشها دانست و گفت: بسیاری از مراحل مجوزدهی طولانی و پیچیده شده است، بهخصوص زمانی که سامانههای مربوطه در تهران مستقر هستند.
وی افزود که کندی این سیستمها باعث شده فعالان حوزه گیاهان دارویی و زعفران نتوانند به موقع اقدام کنند و گاهی مجبور میشوند برای دریافت مجوزهای ضروری هزینههای اضافی پرداخت کنند.
فوده بر لزوم تکمیل زنجیره تولید تا بستهبندی تأکید کرد و گفت: برای جلوگیری از خامفروشی و افزایش ارزش افزوده، ضروری است که تولیدکنندگان تمامی مراحل فرآوری محصول را در اختیار داشته باشند.
وی افزود که ایجاد شبکههای حمایتی و مشاورهای میتواند نقش مهمی در ارتقای کیفیت محصول و توان صادراتی فعالان داشته باشد.
نایب رئیس اتاق بازرگانی اصفهان همچنین با اشاره به ظرفیتهای صادراتی کشور گفت: «فعالان جوان باید به فکر ایجاد ارزش افزوده و توسعه بازار باشند، زیرا حتی در شرایط تحریم نیز فرصتهای صادراتی وجود دارد که با مدیریت صحیح قابل بهرهبرداری است. وی تأکید کرد که تکمیل زنجیره ارزش، آموزش و مشاوره تخصصی و استفاده از ظرفیتهای قانونی، کلید موفقیت در این حوزه است.
دستاوردهای استان و ظرفیت صادراتی
وحید دزفولی، رئیس کمیسیون کشاورزی و صنایع وابسته و عضو هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی اصفهان با اشاره به دستاوردهای استان اظهار کرد: اولین زنجیره زعفران اصفهان شکل گرفته و کیفیت محصولات ما بالاتر از دیگر استانها است. وی افزود که همکاری فعالان و شرکتهای دانشبنیان در فرآوری و بستهبندی گیاهان دارویی و زعفران به ارتقای بازار داخلی و خارجی کمک میکند.
دزفولی ادامه داد: برقراری تعامل میان تولیدکنندگان و صادرکنندگان باعث میشود بازار هدف مشخص شود و ارزش افزوده محصولات افزایش یابد. وی همچنین بر اهمیت آموزش و برنامهریزی برای استفاده بهینه از منابع آبی و زمین تأکید کرد و افزود که این اقدامات به توسعه پایدار صنعت کمک خواهد کرد.
رئیس کمیسیون کشاورزی اتاق بازرگانی اصفهان با بیان نمونههای عملی موفق گفت: استان اصفهان با مدیریت درست و بهرهگیری از ظرفیتهای موجود میتواند سهم بیشتری از بازار صادرات گیاهان دارویی و زعفران را به خود اختصاص دهد. وی همچنین تأکید کرد که هماهنگی میان فعالان بخش، سرمایهگذاران و دولت برای توسعه صادرات ضروری است.