تغییر زمین بازی تتر؛ بانک مرکزی به سراغ صرافی‌های رمزارزی رفت
همزمان با اعمال محدودیت بر معاملات شبانه تتر، موضوع نحوه ادامه فعالیت صرافی‌های رمزارزی فاقد مجوز بانک مرکزی نیز در یکی از کمیته‌های این بانک در حال بررسی است. مجموعه این تحولات را می‌توان بخشی از رویکرد جدید سیاست‌گذار پولی برای ساماندهی بازار رمزارز و کنترل کانال‌هایی دانست که از طریق آنها نوسانات و انتظارات قیمتی می‌تواند به بازار ارز منتقل شود.
شنیده‌ها حاکی از آن است که بانک مرکزی در حال بررسی وضعیت صرافی‌هایی است که بدون دریافت مجوز از این بانک در بازار رمزارز فعالیت می‌کنند. اگرچه هنوز تصمیم نهایی درباره نحوه ادامه فعالیت این پلتفرم‌ها اعلام نشده، اما ورود موضوع به فرآیند بررسی در بانک مرکزی نشان می‌دهد تنظیم‌گری این بخش در حال عبور از مرحله کلیات و نزدیک شدن به تصمیمات اجرایی است.
در همین حال، محدودیت معاملات شبانه تتر نیز به اجرا درآمده است. بر اساس ضوابط اعلام‌شده، معاملات این رمزارز در طی ساعات شب متوقف شده و سقف‌هایی نیز برای خرید روزانه آن تعیین شده است. این تصمیم در شرایطی اتخاذ شده که تتر در سال‌های اخیر از یک دارایی صرفا رمزارزی فراتر رفته و در بخشی از معاملات فعالان بازار، نقش جانشین دلار نقدی را پیدا کرده است.
از منظر بازار ارز، اهمیت تتر بیش از آنکه به ماهیت رمزارزی آن مربوط باشد، به نقش آن در شکل‌دهی انتظارات قیمتی بازمی‌گردد. در دوره‌های افزایش نااطمینانی، بازارهای موازی می‌توانند با سرعت بیشتری نسبت به بازار رسمی ارز واکنش نشان دهند و قیمت‌های شکل‌گرفته در این بازارها نیز بر رفتار معامله‌گران اثر بگذارد. به همین دلیل، کنترل جریان معاملات تتر را می‌توان در چارچوب سیاست گسترده‌تر بانک مرکزی برای مدیریت انتظارات و جلوگیری از تشدید نوسانات ارزی ارزیابی کرد.
از سوی دیگر، فعالیت پلتفرم‌های فاقد مجوز، مسئله نظارت بر حجم و مسیر جریان‌های مالی را نیز برای سیاست‌گذار به همراه دارد. ساماندهی این بخش، در صورت طراحی یک چارچوب روشن برای فعالیت صرافی‌های رمزارزی، می‌تواند امکان رصد بهتر معاملات، تفکیک فعالیت‌های رسمی از معاملات خارج از چارچوب و مدیریت ریسک‌های مرتبط با بازار ارز و دارایی‌های دیجیتال را فراهم کند.
به این ترتیب، دو اقدام اخیر بانک مرکزی، یعنی محدودسازی معاملات شبانه تتر و بررسی وضعیت صرافی‌های فاقد مجوز، در یک چارچوب واحد قابل تحلیل است, “تلاش برای کاهش نقش بازارهای رمزارزی در انتقال شوک‌های انتظاری به بازار ارز و در عین حال ایجاد یک ساختار مشخص برای فعالیت این بازار”.
البته تا زمان اعلام رسمی جزئیات تصمیم بانک مرکزی، نمی‌توان درباره نحوه برخورد با صرافی‌های فاقد مجوز یا دامنه محدودیت‌های احتمالی اظهارنظر قطعی کرد. با این حال، جهت‌گیری اقدامات اخیر نشان می‌دهد سیاست‌گذار پولی در حال حرکت به سمت تنظیم‌گری فعال‌تر بازار رمزارز است؛ رویکردی که در صورت تکمیل چارچوب مجوزدهی و نظارت، می‌تواند رابطه میان بازار رمزارز، انتظارات ارزی و بازار غیررسمی ارز را نیز تحت تاثیر قرار دهد.
