رئیس انجمن صادرکنندگان و تولیدکنندگان سازه‌های فولادی با اشاره به بلاتکلیفی تعهدات و التهاب بازار:

با تمامی مشکلات می‌بایستی بمانیم و ادامه دهیم!

در شرایطی که بسیاری از کارخانه‌های تولیدکننده سازه‌های فولادی در استان اصفهان با کمتر از ۳۰ درصد ظرفیت فعالیت می‌کنند، علیرضا بینا، رئیس انجمن صادرکنندگان و تولیدکنندگان سازه‌های فولادی، از بلاتکلیفی تعهدات معوق بورس کالا، جهش قیمت‌ها و نبود شفافیت در برنامه برخی شرکت‌های فولادی  انتقاد کرد.
با تمامی مشکلات می‌بایستی بمانیم و ادامه دهیم!

به گزارش روابط عمومی اتاق بازرگانی اصفهان، به گفته علیرضا بینا؛ رئیس انجمن صادرکنندگان و تولیدکنندگان سازه‌های فولادی، شرکت‌های زیرمجموعه این انجمن ماه‌ها پیش ورق‌های مورد نیاز خود را از بورس خریداری و پیش‌پرداخت آن را واریز کرده‌اند، اما هنوز کالایی تحویل نگرفته‌اند. گفتنی است اتاق بازرگانی اصفهان در این خصوص  تأکید دارد که در گفت‌وگوهای آتی، دیدگاه تولیدکنندگان فولاد نیز منعکس خواهد شد.

 ظرفیت تولید؛ روایتی از تعطیل خاموش

علیرضا بینا با اشاره به تماس‌های میدانی خود با حدود ۸۰ درصد از کارخانه‌های استان اصفهان اظهار داشت: «اکثر این واحدها یا کاملاً تعطیل هستند یا نیمه‌تعطیل. میانگین فعالیت آنها به ۳۰ درصد ظرفیت اسمی‌شان هم نمی‌رسد. دلیل اصلی اما نبود پروژه‌ نیست؛ بلکه شرکت‌ها قادر به تکمیل پروژه‌های قبل خود نیستند، چون موادی که ماه‌ها پیش از بورس خریداری کرده‌اند، هنوز تحویل نشده است.»

به گفته رئیس انجمن سازه‌های فولادی، این انجمن عمدتاً نماینده کارخانه‌های زیرساختی کشور است که ستون‌های فولادی صنایع، سوله‌ها و سازه‌های سنگین را می‌سازند. این واحدها عمدتاً مصرف‌کننده ورق فولادی، نبشی، تیرآهن و ناودانی هستند. حملات اخیر به فولاد مبارکه و فولاد خوزستان، فضای روانی کمبود مواد اولیه را در بازار تشدید کرده است، هرچند او معتقد است منابع کافی ورق فولادی برای سه ماه آینده در کشور وجود دارد.

 اولویت تخصیص کدام است؟ صنایع زیرساختی یا سوداگران!

بینا در پاسخ به این پرسش که با توجه به تولید محدود فعلی و واردات احتمالی، اولویت تخصیص مواد اولیه باید با کدام صنایع پایین‌دستی باشد، تأکید کرد: دقیقاً در شرایطی هستیم که باید به شرکت‌های تولیدکننده سازه‌های فولادی بها داده شود، چون این شرکت‌ها زیرساخت کشور را می‌سازند. حفظ آنها یعنی حفظ توان مهندسی و اجرایی کشور در شرایط بحران.

او افزود: کشور ما وسیع و پهناور است. اگر خلیج فارس بسته باشد، می‌توانیم از مسیرهای زمینی واردات داشته باشیم. خود فولاد مبارکه هم می‌تواند واردات انجام دهد. تنها چیزی که امروز بازار را ملتهب ساخته، احساس قحطی است. این حس قابلیت مدیریت دارد، اما متأسفانه به جای مدیریت، شاهد رفتارهای سوداگرانه هستیم.

 بورس کالا؛ عرضه جدید بدون حل تعهدات قدیم

یکی از مهم‌ترین اظهارات رئیس انجمن صادرکنندگان و تولیدکنندگان سازه‌های فولادی به عملکرد اخیر بورس کالا بازمی‌گردد. او در این باره با اشاره به برگزاری دو عرضه فولاد مبارکه در بهمن و اسفندماه سال گذشته افزود: شرکت‌های زیرمجموعه ما خرید کردند، پیش‌پرداخت را واریز کردند، ال‌سی باز کردند و بر اساس تاریخ تحویل اعلامی (فروردین و اردیبهشت) تولیدشان را برنامه‌ریزی کرده‌اند، اما امروز نمی‌توانند بار را تحویل گیرند. در عوض اردیبهشت‌ماه عرضه جدیدی در  بورس با پایه‌ای ۳۵ درصد گران‌تر از قبل داشتند که  این کار عملاً  قیمت جدید را تثبیت کرد، هرچند توانست بخشی از التهاب بازار را مهار کند.

به گفته او، در حالی که پایه قیمتی در عرضه جدید بورسی ۸۵ هزار تومان اعلام شد، حجم معامله‌شده فقط 92 هزار تن بود و آن هم با ترکیب ۴۰ درصد اعتباری و ۶۰ درصد نقدی. بینا دلیل استقبال ضعیف را تحلیل رفتن نقدینگی شرکت‌ها و بی‌اعتمادی ناشی از اجرا نشدن تعهدات پیشین عنوان کرد و در این باره تأکید داشت: وقتی خرید پیشین شما هنوز تعیین تکلیف نشده، نمی‌توانید برای خرید جدید اعتماد کامل داشته باشید.

او برای مقایسه با اشاره به قیمت‌های وارداتی افزود: پیش فاکتورهایی دیده‌ام که ورق روسی را در بندر آستاراخان، تحویل در گمرک و با قیمت ۴۹۰ دلار ارائه می‌دهد. اگر این دلار را با نرخ مرکز مبادلات ایران و ۱۴۱ هزار تومان محاسبه کنیم، قیمت برای هر کیلوگرم حدود ۶۸ هزار تومان تمام می‌شود. این مبلغ چیزی حدود ۲۰ هزار تومان از قیمت پایه بورس داخلی کم‌تر است. با این تفاوت که آن بار موجود است و این بار در داخل ناموجود.

بینا به استثنای فولاد مبارکه رفتار برخی شرکت‌های دیگر فولادی که عرضه‌کننده ورق‌های گالوانیزه و رنگی هستند را مصداق بی‌تعهدی در قراردادها دانست و گفت: برخی از آنان با اعضای انجمن در ارائه کالا بی‌تعهدی داشته‌اند، بارهایی را که در آبان و آذر فروخته‌اند و امروز موعد تحویل شده است را به قیمت جدید عرضه می‌کنند. در حقیقت از تحویل بار پیشین سر باز می‌زنند. بعضاً از مشتری می‌خواهند با قیمت دو برابرقیمت قبل خرید کند. یعنی سود لحظه‌ای را بر اعتماد و شفافیت و ماندگاری مقدم داشته‌اند.

 فورس ماژور؛ فرصتی برای شفافیت یا بهانه‌ای برای گرانی؟

رئیس انجمن صادرکنندگان و تولیدکنندگان سازه‌های فولادی در پاسخ به پرسشی درباره بند فورس‌ماژور در قراردادها گفت: بند فورس ماژور در همه قراردادها هست. ما از همان روزهای اول جنگ به دولتمردان اعلام کردیم که در سخت‌ترین شرایط جنگی به سر می‌بریم. حداقل کاری که دولت می‌تواند بکند، اعلام رسمی شرایط فورس ماژور است. اگر این شرایط اعلام شود، ما حداقل می‌توانیم برای قراردادهای خود با مشتریانمان تعیین تکلیف کنیم. امروز نه می‌توانیم اعلام کنیم که حتماً تحویل می‌دهیم چون مواد اولیه ندارم، نه می‌توانم بگویم تحویل نمی‌دهم چراکه از نظر قانونی قراردادی منعقد کرده‌ایم و باید طبق آن تعهداتمان را انجام دهیم. این بلاتکلیفی برای صنایع پایین‌دست بسیار گران تمام می‌شود.

او با هشدار سوء استفاده برخی از بند فورس‌ماژور در موضوع قیمت تأکید کرد: اینکه اعلام شود تعهدات پیشین را فراموش کنیم و با قیمت جدید کالای خرید پیشین را محاسبه کنیم یعنی ثروت‌اندوزی را بر میهن‌پرستی مقدم داشته‌ایم.

 پیام به صنایع پایین‌دستی: «بمانید، تعطیل نکنید»

بینا در پاسخ به این پرسش که چه پیام مشخصی برای صنایع پایین‌دستی که هم با کمبود مواد اولیه و هم چالش سرمایه در گردش مواجه‌اند دارید؛ گفت: تنها راه، ماندن در صحنه است. من به هیچ‌کس توصیه نمی‌کنم کارخانه‌اش را تعطیل کند. با همه سختی‌ها، ادامه تولید غیرممکن نیست. منابع مواد اولیه موجود در کشور دست‌کم نیاز سه ماه آینده صنعت را تأمین می‌کند. چندین میلیون تن ورق فولادی در جای جای ایران وجود دارد. فقط نیاز به برنامه‌ریزی کلان و شفاف‌سازی در این زمینه داریم.

او با انتقاد از نبود اطلاع‌رسانی شفاف افزود: بازار احساس می‌کند قحطی آمده، در حالی که این موضوع درست نیست.  شرکت‌های فولادی باید از طریق رسانه‌های جمعی اعلام کنند که استراتژی آنها برای ادامه روند تولید در کشور چیست. مردم نباید وضعیت را حدس بزنند.

رئیس انجمن صادرکنندگان و تولیدکنندگان سازه‌های فولادی در پایان با اشاره به همبستگی اعضای انجمن گفت: تمام شرکت‌های تحت پوشش ما که زیرساخت کارخانه‌ها و پروژه‌های کلان کشور را تولید می‌کنند با هم متحد شده‌اند تا با تمام توان، کمترین سود و یا حتی بدون سود در بازسازی مناطق آسیب‌دیده همکاری کنند و انجمن سازه‌های فولادی استان اصفهان تمام قد در کنار صنعت و آبادانی کشور ایستاده است.